هوش مصنوعی (AI) بهعنوان فناوری تایینکننده دهه اخیر، با بهکارگیری روشهای گوناگون، از جمله سیستمهای خبره (موج نخست) و یادگیری ماشین مبتنی بر داده (موج دوم)، به تحلیل محیط و انجام اقدامات خودمختار میپردازد. این فناوری فرصتهای چشمگیری در حوزههایی مانند سلامت، حملونقل و تصمیمگیری ایجاد میکند؛ اما در عین حال، چالشهایی نظیر سوگیری الگوریتمی، نبود شفافیت، توزیع ناعادلانه منافع و مخاطرات امنیتی را نیز به همراه دارد.
برای مواجهه با این چالشها، مجموعهای از اقدامات در سه سطح قابل اجرا است: اقدامات سیاستی، از جمله تدوین مقررات، وضع مالیات و حمایت از رقابت؛ اقدامات فنی، مانند افزایش شفافیت و توسعه دادههای باز؛ و اقدامات اجتماعی، شامل ترویج اصول اخلاقی، تقویت تنوع و مشارکت شهروندان. همچنین، تأکید بر ارزشهایی همچون انصاف، حفظ حریم خصوصی و خودمختاری انسان، در کنار برقراری گفتوگویی معنادار با شهروندان، برای افزایش پذیرش اجتماعی و جلوگیری از استفاده نادرست از هوش مصنوعی ضروری است.
در نهایت، اروپا برای توسعه هوش مصنوعی نیازمند اتخاذ مسیری مستقل است؛ مسیری که بر اولویتبخشی به ارزشهای بنیادین خود و حمایت از شرکتهای کوچک و متوسط استوار باشد.